Deniz Ticaret Odası İzmir Şubesi Meclis Üyesi ve Mert Shipping Genel Müdürü Mert Zorer, yeni düzenlemenin özellikle yerel acenteler üzerinde ciddi mali yük oluşturacağını, 200’ün üzerinde acenteyi zor bir dönem beklediğini belirterek, “İzmir Limanı yokken biz vardık. Acente olmadan bu sistem işlemez” dedi
Gemi Acenteleri Yönetmeliği, denizcilik sektöründe tartışmaları beraberinde getirdi. 14 Mayıs'ta yayımlanan ve 14 Ağustos'ta yürürlüğe girecek olan yönetmelikte yer alan başta sermaye yeterliliği, personel istihdamı ve şube açma koşulları olmak üzere birçok yeni düzenleme, özellikle küçük ve orta ölçekli gemi acentelerinin tepkisini çekti.
Konu, Deniz Ticaret Odası İzmir Şubesi'nin Haziran ayı meclis toplantısında da gündeme gelirken söz alan acente sahibi meclis üyeleri, yönetmeliğin yürürlüğe gireceği 14 Ağustos tarihine kadar itirazların netleştirilerek hukuki sürecin başlatılması gerektiğini savundu.
AİLE ŞİRKETLERİNE DARBE VURULUR
Toplantıda yapılan değerlendirmelerde, yeni düzenleme ile acentelerin A, B ve C sınıflarına ayrıldığı, A sınıfı için 5 milyon TL, B sınıfı için 1 milyon TL, C sınıfı için ise 500 bin TL ödenmiş sermaye şartı getirildiği belirtildi. Şube açılması halinde ilave sermaye yükümlülüklerinin de devreye gireceğine dikkat çeken sektör temsilcileri, özellikle aile şirketi niteliğindeki yerel acentelerin bu şartları karşılamakta zorlanacağını ifade etti.
İzmir, Aliağa, Nemrut, Dikili ve Çeşme başta olmak üzere birçok limanda faaliyet gösteren yerel acentelerin düzenlemeden olumsuz etkilenebileceği belirtilirken, yönetmeliğin denizcilik lisesi, meslek yüksekokulu veya fakülte mezunu personel istihdamını zorunlu hale getiren hükümlerinin de sektörde ciddi rahatsızlık yarattığı vurgulandı.
Sektör temsilcileri, görüşleri alınmadan hazırlandığını öne sürdükleri yönetmeliğin, küçük ölçekli işletmelerden çok büyük oyuncuların ihtiyaçları doğrultusunda şekillendiğini iddia etti.
“İZMİR LİMANI YOKKEN BİZ VARDIK”
Tekreferans’dan Nihat Delibaş’ın haberine göre Deniz Ticaret Odası İzmir Şubesi Meclis Üyesi ve Mert Shipping Genel Müdürü Mert Zorer, yeni düzenlemenin özellikle yerel acenteler üzerinde ciddi mali yük oluşturacağını söyledi. 1947 yılında kurulan şirketlerinin bugün dördüncü kuşak tarafından yönetildiğini belirten Zorer, "İzmir Limanı yokken biz vardık. Aradan geçen yaklaşık 80 yılda sektörün en eski firmalarından biri olarak faaliyetimizi sürdürüyoruz. İzmir'de 200'ün üzerinde gemi acentesi bulunuyor. Limanda her gemiyi yanaştıran ve kaldıran mutlaka bir acente vardır. Acente olmadan bu sistem işlemez" dedi.
BELGE VERMEK YETERLİ OLMAYACAK
Sektörde görev yapan personelin zaten çeşitli eğitimlerden geçtiğini ifade eden Zorer, yeni istihdam şartlarının sahadaki gerçeklerle örtüşmediğini savundu. "Personelimize gerekli acentelik eğitimlerini aldırıyoruz. Sınavlarını geçiyorlar, belgelerini alıyorlar ve bu belgeler beş yılda bir yenileniyor. Ancak şimdi bunun da yeterli olmadığı söyleniyor" diyen Zorer, şöyle devam etti: "Yönetmelikte belirlenen 19 farklı denizcilik bölümünden mezun en az iki personelin istihdam edilmesi isteniyor. Üstelik bu kişilerin en az bir yıllık tecrübeye sahip olması gerekiyor. Sorun da tam burada başlıyor. Bizler yüzlerce personel çalıştıran dev şirketler değiliz. Büyük cirolu firmalar için sorun olmayabilir ancak Karadeniz'de, Trabzon'da, Artvin'de, Hopa'da yıllardır baba-oğul, karı-koca çalışan küçük acenteler var. Ayda iki-üç gemiye hizmet veren bir işletme bu yükü nasıl taşıyacak?"
“BUGÜN 5 MİLYON TL ŞARTI YARIN 50 MİLYON TL OLABİLİR”
Yönetmelikte yer alan sermaye şartlarının her yıl güncellenecek olmasının da ciddi endişe yarattığını söyleyen Zorer, bunun uzun vadede sektördeki küçük oyuncuların tasfiyesine yol açabileceğini savundu. Zorer, "Bugün A sınıfı için 5 milyon TL sermaye isteniyor. Beş yıl sonra belge yenileme döneminde bu rakamın 25, 30 hatta 50 milyon liraya çıkmayacağını kim garanti edebilir? Biz bu şartları yerine getiremeyecek bir firma değiliz. Ancak yerine getiremeyecek onlarca firma olduğunu biliyoruz. İtiraz ettiğimiz yaklaşık 10 madde var ve bunların yeniden değerlendirilmesini istiyoruz" diye konuştu.
YENİ ACENTE KURULMASINA İZİN YOK
Yönetmeliğin geçiş sürecinde yeni acente kuruluşlarının da durduğunu belirten Zorer, sektörde belirsizlik yaşandığını söyledi. Zorer, şöyle devam etti: "Dünyanın en büyük armatörü yarın gelip burada faaliyet göstermek istese şu anda belge alamıyor. Sistem kapalı. 14 Ağustos'a kadar yeni başvuru kabul edilmiyor. Mevcut acenteler faaliyetlerini sürdürüyor ancak yeni oyuncuların sisteme girmesi engellenmiş durumda. Ocak ayında konuşulan taslakla mayısta yayımlanan yönetmelik arasında ciddi farklılıklar oluştu."
MALİYETİ ARMATÖR ÜSTLENMEK ZORUNDA KALACAK
Yönetmeliğin hedefinin kurumsallaşma olarak açıklansa da sonuçlarının farklı olabileceğini dile getiren Zorer, artan maliyetlerin nihayetinde deniz taşımacılığı zincirine yansıyacağını söyledi. Zorer, "Biz ortadan kalktığımızda o işi alan büyük acente maliyetini düşürmeyecek, tam tersine armatöre yansıtacak. Sonuçta bu maliyetler navlun fiyatlarına kadar ulaşacak. Sahada çalışan acenteler maliyet baskısı altında kalacak, yük ise yine sektörün üzerine binecek" dedi.
DENİZ HABER AJANSI
