ABD hükümeti, 2026 yılı için hazırlanan denizcilik değerlendirme raporunda ticari gemiler ve denizciler için acil bir uyarı yayınladı. Raporda, İran'ın seyrüsefer serbestisine yönelik tehditleri ve bölgesel yeniden tırmanışa geçiş korsanlık faaliyetleri nedeniyle Hürmüz Boğazı, Umman Körfezi ve Arap Denizi'nin ticari geçişler için açıklandığı vurgulandı.
ABD Denizcilik İdaresi tarafından yayımlanan güncel rapora göre, bölgesel güvenlik tehditleri küresel ticaret ağını ciddi şekilde tehlikeye atıyor.
İran'ın askeri müdahaleleri ve engellemeleri
Raporda, söz konusu tehditlerin sadece birinden ibaret olmadığı, sahada somut karşılıklarının bulunduğu ifade edildi.
Washington, ticari gemilerin İran deniz güçleri tarafından durdurulma, aranma, el konulması veya kaçırılma riskiyle karşı karşıya olduğunu belirtti.
Özellikle 3 Şubat 2026 tarihinde İran güçlerinin ticari bir gemiyi zor kullanarak kendi kara sularına yönlendirmeye yönelik bilgiler paylaşıldı.
İran'ın gemilere baskın düzenlemek için sürat tekneleri ve helikopterler kullandığına dikkat edilerek değerlendirmede, bu yeniden yapılanların uluslararası kuralları ve Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'nin açık bir şekilde birleştiği kaydedildi.
Denizciler için 'kritik' talimat
ABD, bölgedeki gemiler için bir dizi güvenlik talimatı yayımlayarak riskin en aza indirilmesini istedi. Talimatlara göre, İran birimlerinin bir gemiyi sorguladığı mürettebatın sadece isim ve bayrak beyanı açıklaması, uluslararası hukuka uygun hareket edildiğinin vurgulanması gerekiyor.
İranlı güçlerin gemiye çıkma çalışması durumunda kaptanın buna engel olması; Ancak güç kullanımıyla gemiye girilirse korunmak için fiziksel dirençten kaçınılması tavsiye edildi.
Ayrıca, gemilerin Hürmüz Boğazı geçişinde İran sularından mümkün olan en uzak yerde kullanılması ve Otomatik Tanımlama Sistemi'ni (AIS) asla kapatmaması gerektiği, zira İran'ın bu sistemin kapatılmasına gemilere el konulması için yasal bir gerekçe olarak kullanıldığı hatırlatıldı.
Aden Körfezi'nde korsanlık riski artıyor
Raporda, İran tehdidinin yanı sıra bölgedeki eski bir sorun, deniz korsanlığının yeniden canlandığı uyarısı yapıldı.
2025 yılından bu yana 3 gemi kaçırma ve 6 gemiye baskın vakasının kaydedildiği bildirildi. Özellikle Temmuz-Kasım 2025 döneminde korsanların gerçekleştirdiği 7 kişilik saldırılar, güvenlik endişelerini artırdı.
Washington, bölgedeki özel yat ve teknelerle bölgede seyahat etmemeleri yönünde çağrı yaparak, kaçırılma ve fidye talebi riskinin çok yüksek olduğunu belirtti.
Gemilerde özel koruma bulundurulmasının birçok saldırıyı engellediği ancak bu nihai kararın gruplarda olduğu açıkça ifade edildi.
Uluslararası koordinasyon ve NAVCENT teyakkuzu
Washington, bölgeye girecek tüm gemilerin Hint Okyanusu'na ulaşmadan 24 saat önce Birleşik Krallık Deniz Ticareti Operasyonları (UKMTO) ofisine kayıt yaptırmasını istedi.
Bu koordinenin, olası bir saldırının anında müttefik deniz güçlerinin hızlı müdahalesine olanak tanıyacağı belirtildi.
Ayrıca bölgede görev yapan ABD Deniz Kuvvetleri Merkez Komutanlığı'nın (NAVCENT) 24 saat esasına göre teyakkuzda olduğu; Ticari gemilerin uyumlu savaş gemilerinden gelen telsiz ve telefon çağrılarına mutlaka yanıt verilmesi gerektiği vurgulandı.
DENİZ HABER AJANSI
